Από το «Je ne suis pas un homme facile» στο «Ladies first»: Η ταινία που θα σε κάνει να νιώσεις άβολα (και μπράβο της)
Φαντάσου έναν κόσμο…
Περπατάς στον δρόμο. Κοιτάς ψηλά και βλέπεις μια γιγαντιαία διαφήμιση αρώματος — έναν ημίγυμνο άντρα σε αισθησιακή πόζα, με το βλέμμα μισόκλειστο και τα χείλη μισάνοιχτα. Δίπλα του, μια γυναίκα με κοστούμι που τον κοιτάζει με ακριβώς το ίδιο ύφος που συνήθως έχουν οι άντρες σε διαφημίσεις αυτοκινήτων.
Αυτό δεν είναι Black Mirror. Είναι η καθημερινότητα του Damien — ενός κλασικού “player”, που αυτοαποκαλείται ελεύθερο πνεύμα — που ξυπνάει μια μέρα μέσα σε μια απόλυτη μητριαρχία. Ο κόσμος είναι ο ίδιος. Τα πάντα έχουν αλλάξει.
Και τώρα η ερώτηση που πρέπει να κάτσεις να σκεφτείς: Πόσο άνετα θα ένιωθες αν τα διακοσμητικά στο σπίτι σου αντικειμενοποιούσαν τα ανδρικά σώματα; Αν οι άντρες έπρεπε ή να φοράνε σέξι ρούχα ή να καλύπτονται; Αν οι γυναίκες εκμεταλλευόντουσαν σεξουαλικά τους άντρες; Αν ο Damien ήσουν εσύ;
Η “Ακτινογραφία” της Σκηνοθεσίας
Η σκηνοθέτις Éléonore Pourriat δεν αρκέστηκε στα κλισέ. Δεν έφτιαξε μια ταινία όπου οι γυναίκες απλώς “αντέστρεψαν” τους ρόλους και έγιναν… άντρες με μακριά μαλλιά. Έκανε κάτι πιο δύσκολο και πιο έξυπνο: κέντησε τις λεπτομέρειες.
Στα meeting, οι γυναίκες μιλάνε πάνω από τους άντρες και τους κόβουν τη φράση στη μέση — και κανείς δεν το βρίσκει αγενές. Ο Damien καλείται να “προσέχει τι φοράει για να μην προκαλεί”. Του ζητείται να χαμηλώσει τον τόνο, να γίνει πιο “ευχάριστος”. Να μην είναι τόσο “δύσκολος”.
Γελάς. Γελάς πολύ. Και μετά σταματάς — γιατί συνειδητοποιείς ότι αυτό που μόλις είδες δεν είναι φαντασία. Είναι η δική σου πραγματικότητα με φίλτρο Instagram. Μόνο που στη δική σου εκδοχή, ο Damien είσαι εσύ. Και δεν το είχες ποτέ παρατηρήσει.
Αυτό είναι το απόλυτο κόλπο της ταινίας: σε κάνει να γελάς με κάτι που δεν είναι καθόλου αστείο.
Η βία της μητριαρχίας στην ταινία δεν είναι σωματική, αλλά δομική και ψυχολογική. Αυτό είναι που την κάνει αληθινή.
Η Φιλοσοφική “Σφήνα”: Πού Σταματά η Αντιστροφή;
Εδώ τα πράγματα γίνονται ενδιαφέροντα. Αν η έμφυλη αντιστροφή μάς φαίνεται τόσο κωμική και άβολη ταυτόχρονα, τι θα γινόταν αν κάποιος έκανε το ίδιο με μια φυλετική αντιστροφή; Φαντάσου ένα λευκό προνόμιο να καθρεφτίζεται με τον ίδιο “φυσικό” τρόπο. Θα μπορούσε μια ταινία να αποδομήσει τα φυλετικά προνόμια με την ίδια ελαφρότητα — ή μήπως εκεί τα στερεότυπα είναι τόσο βαθιά ριζωμένα που το χιούμορ σταματάει πριν καν ξεκινήσει;
Ούτε Εμείς, Ούτε Αυτοί — Μήπως Κάποιος Άλλος;
Αλλά αν δεν είναι η πατριαρχία η λύση — και η ταινία αυτό το αποδεικνύει με χιούμορ που κόβει σαν νυστέρι — τότε μήπως είναι η μητριαρχία; Η απάντηση έρχεται σχεδόν αμέσως: όχι. Ο κόσμος του Damien δεν είναι παράδεισος για κανέναν. Είναι απλώς το ίδιο πρόβλημα με διαφορετικό πρόσωπο. Διαφορετικό θύμα, ίδια δομή, ίδια ασφυξία. Τότε τι; Αν καμία από τις δύο εκδοχές του κόσμου δεν λειτουργεί, πού πηγαίνουμε; Η ταινία κάνει πως δεν απαντάει — αλλά υπάρχει μια σκηνή, μια μόνο, στο γραφείο της ψυχολόγου του Damien, όπου κάτι μικρό συμβαίνει. Μια υπόνοια. Ένα κλειδί για έναν τρίτο κόσμο που δεν μοιάζει με κανέναν από τους δύο. Δεν θα πούμε τίποτα άλλο — δεν έχει spoilers αυτό το άρθρο. Να δείτε την ταινία.
“Ladies First” — και Γιατί Πρέπει να Δεις Πρώτα την Πρωτότυπη
Ναι, έρχεται αγγλόφωνη εκδοχή στις 22/05. Το Hollywood ανακάλυψε την ιδέα, από το trailer φαίνεται σαν να την έβαλε σε ένα στενό αμερικάνικο κοστούμι, και της έδωσε έναν τίτλο που ακούγεται σαν τίτλος φεμινιστικού brunch: Ladies First.
Δες πρώτα τη γαλλική. Και μετά δες και την αγγλική — για να έχεις σύγκριση.
Και ειδικά εσύ που το διαβάζεις αυτό και σκέφτεσαι “σιγά το πράγμα” ή “δεν με αφορούν αυτά” — εσύ είσαι αυτός/αυτή που πρέπει να την δει πρώτος. Εσύ που θεωρείς ότι ο σεξισμός είναι “πρόβλημα του περασμένου αιώνα”, δες τη και γράψε μας ένα σχόλιο μετά. Γιατί αυτή η ταινία είναι το απόλυτο crash test για το πόσο πραγματικά ανοιχτόμυαλοι είμαστε, μακριά από τα likes και τα retweet.
Αν γελάς άνετα με τον Damien, μπράβο. Αλλά αν, στο τέλος, νιώσεις έστω μια μικρή δυσφορία — καλώς ήρθες στο θέαμα. Η ταινία μόλις έκανε τη δουλειά της.
